Z dziejów Biblioteki Pedagogicznej w Lipsku. Kalendarium wydarzeń 1958–2026.
4 marca 1958 r. — Wojewódzka Biblioteka Pedagogiczna w Kielcach przekazała do Powiatowego Wydziału Oświaty w Lipsku 208 książek. Przesyłka stała się zalążkiem Powiatowej Biblioteki Pedagogicznej, której organizatorką i pierwszą bibliotekarką została Helena Barańska.
1960 r. — Biblioteka otrzymała pierwszy odrębny lokal: pokój w domu państwa Barańskich przy ul. Soleckiej.
1964 r. — Helena Barańska otrzymała dyplom za zasługi dla rozwoju kultury w powiecie lipskim oraz nagrodę Ministerstwa Oświaty za szerzenie czytelnictwa wśród nauczycieli.
4 października 1967 r. — Helena Barańska przekazała bibliotekę Cecylii Patyk. Księgozbiór liczył wówczas 3920 pozycji, a największym problemem placówki stawał się brak miejsca na rosnące zbiory.
1971 r. — Cecylia Patyk zakończyła pracę w bibliotece. Pracę rozpoczęły Wanda Kaczor i Teresa Trznadel, która została kierowniczką placówki.
1972 — Biblioteka przeniosła się do dwóch pomieszczeń o łącznej powierzchni 36 m² w prywatnym domu przy ul. Soleckiej. Nowy lokal nadal jednak nie posiadał czytelni.
1 czerwca 1975 r. — Po reformie administracyjnej nadzór merytoryczny nad placówką przejęła Wojewódzka Biblioteka Pedagogiczna w Radomiu.
1978 r. — Dzięki staraniom dr. Czesława Barańskiego, biblioteka została przeniesiona do budynku w centrum Lipska, użytkowanego wspólnie z biblioteką publiczną. Otrzymała cztery pomieszczenia, a jej księgozbiór liczył około 9 tysięcy woluminów. W jednym z pomieszczeń funkcjonowała czytelnia.
Grudzień 1987 r. — Na emeryturę odeszła Wanda Kaczor, a pracę w bibliotece rozpoczęła Ewa Wójtowicz.
1989 r. — Pracę w bibliotece rozpoczął Zbigniew Trysiński.
1 kwietnia 1990 r. — Teresa Trznadel przeszła na emeryturę. Kierownictwo biblioteki objęła Ewa Wójtowicz.
1992 r. — W związku z problemami finansowymi wprowadzono dobrowolne składki czytelnicze, z których finansowano zakup potrzebnych nowości wydawniczych.
1997 r. — Budynek, w którym funkcjonowała biblioteka, został przeznaczony na potrzeby powstającego wówczas Powiatowego Urzędu Pracy. W związku z tym biblioteka przeniosła swoje zbiory do wynajętego lokalu przy ul. Partyzantów 2. Biblioteka otrzymała tam jedno pomieszczenie o powierzchni około 160 m².
1998 r. — Do zespołu dołączyła Anna Rolka, a funkcję kierownika placówki objął Zbigniew Trysiński.
1999 r. — W wyniku reformy administracyjnej biblioteka stała się filią Biblioteki Pedagogicznej w Radomiu i jednostką Samorządu Województwa Mazowieckiego. W tym samym roku regularnie korzystało z niej 1180 czytelników.
Listopad 2000 r. — W wypożyczalni zaprezentowano fotografie Romana Grudniewskiego. Ta niewielka ekspozycja zapoczątkowała regularną działalność wystawienniczą, z której wyrosła późniejsza „Galeria między półkami”.
Listopad 2000 r. — Biblioteka stała się miejscem spotkań zespołu przygotowującego kwartalnik „Życie Powiśla” – pierwszego periodyku regionalnego ukazującego się na ziemi lipskiej. Rozpoczął się ważny etap współpracy ze środowiskiem regionalistów i lokalnych autorów. W bibliotece w latach 2000-2010 mieściła się redakcja czasopisma, a Zbigniew Trysiński był redaktorem prowadzącym i sekretarzem redakcji.
5 czerwca 2001 r. — Zmarła Ewa Wójtowicz. Biblioteka utraciła wieloletnią pracownicę i kierowniczkę zapamiętaną jako osoba życzliwa, odpowiedzialna i głęboko oddana czytelnikom.
Wrzesień 2001 r. — Pracę w bibliotece rozpoczęła Iwona Morgaś (obecnie Iwona Trysińska).
8 lutego 2002 r. — Odbyło się pierwsze spotkanie metodologiczne zespołu pracującego nad czterotomową monografią „Ziemia Lipska”, prowadzone przez dr. Stanisława Zielińskiego. Pomysłodawcą tego dzieła był dr Czesław Barański. Przez kilka lat, do momentu ukazania się opracowania, biblioteka pełniła funkcję punktu konsultacyjnego dla autorów.
Kwiecień 2003 r. — Biblioteka zorganizowała obchody 45-lecia działalności. Zatrudniała trzy osoby, posiadała ponad 20 tys. książek, prenumerowała 48 tytułów czasopism, a rocznie korzystało z niej około 1100 użytkowników.
Maj 2003 r. — Zorganizowano pierwszą edycję konkursu fotograficznego „Wiosna w obiektywie”, którego kolejne edycje odbywały się do roku 2008.
2004 r. — „Galeria między półkami” otrzymała własny logotyp zaprojektowany przez Andrzeja Białeckiego. Znak uporządkował identyfikację wizualną bibliotecznych wystaw.
25–29 października 2004 r. — odbył się „Tydzień z Gombrowiczem”, obejmujący wystawy, wykład dr. Janusza Detki, monodram, projekcje filmowe i konkurs wiedzy dla młodzieży.
Listopad 2004 r. — Znaczna podwyżka czynszu za lokal przy ul. Partyzantów wymusiła rozpoczęcie poszukiwań nowej siedziby.
Grudzień 2004 r. — Rozmowy przedstawicieli Samorządu Województwa Mazowieckiego, władz powiatu i dyrekcji Biblioteki Pedagogicznej w Radomiu otworzyły drogę do zakupu budynku przeznaczonego dla filii.
Styczeń 2005 r. — Powstała pierwsza samodzielnie opracowana strona internetowa biblioteki. Udostępniano na niej informacje o zbiorach, usługach, wystawach i wydarzeniach.
2005 r. — Justyna Ruszkiewicz opracowała ekslibris biblioteki.
29 września 2006 r. — Podczas promocji dwóch pierwszych tomów „Ziemi Lipskiej” Biblioteka przygotowała wystawę regionaliów ze swoich zbiorów. W wydarzeniu uczestniczyło ponad 400 osób.
Listopad 2006 r. — Rozpoczęły się prace budowlane i adaptacyjne w nowym budynku.
7 maja 2007 r. — Biblioteka rozpoczęła regularną pracę w nowym, samodzielnym budynku o powierzchni około 260 m². Była to pierwsza własna siedziba placówki po 49 latach działalności.
2007 r. — Na wniosek bibliotekarzy Rada Miejska w Lipsku nadała ulicy prowadzącej do biblioteki nazwę Biblioteczna. Nazwa podkreśliła trwałą obecność placówki w przestrzeni miasta.
2007 r. — Pierwszą dużą wystawą artystyczną w nowej siedzibie była prezentacja prac artysty plastyka Józefa Grzegorza Michałka. Rozpoczęła ona nowy etap funkcjonowania „Galerii między półkami”.
Maj 2008 r. — Tydzień Bibliotek zrealizowano pod hasłem „Biblioteka miejscem partnerstwa”. Program służył rozwijaniu współpracy ze szkołami, instytucjami kultury i lokalnymi twórcami.
Maj 2009 r. – Biblioteka zorganizowała konferencję dla lokalnego środowiska bibliotekarskiego – „Bibliotekarz i biblioteka w dobie nowych technologii”. Wzięło w niej udział 34 bibliotekarzy szkolnych. Wykłady prowadzili dr Judyta Perczak i dr Adam Jachimczyk z Uniwersytetu Jana Kochanowskiego. Była to pierwsza edycja pięcioletniego cyklu konferencji.
Listopad 2009 r. — Rozpoczął działalność Klub Globtrotera, oparty na spotkaniach z podróżnikami i prezentacjach fotograficznych z różnych części świata.
2009 r. — Utworzono Biblioteczny Klub Filmowy OFIK — „O filmie i książce”. Projekcje i rozmowy o filmach rozszerzyły ofertę edukacyjną dla uczniów. Zajęcia klubu odbywały się we współpracy z nauczycielami Zespołu Szkół Ogólnokształcących i Technicznych w Lipsku. Projekt kontynuowany był przez trzy lata.
Maj 2010 r. — Strona internetowa biblioteki zwyciężyła w ogólnopolskim konkursie „Pokaż swoją dobrą stronę”, organizowanym przez miesięcznik „Biblioteka w Szkole”.
2010 r. — Biblioteka rozpoczęła wydawanie „Biuletynu Informacyjnego Biblioteki Pedagogicznej w Lipsku”, który ukazywał się co kwartał przez kolejne cztery lata. Rozsyłano go w wersji drukowanej do szkół, a wersję cyfrową można było pobrać ze strony biblioteki. W sumie numery biuletynu pobrano 525 razy.
15 maja 2013 r. — Odbyła się piąta konferencja dla nauczycieli i bibliotekarzy: „Kreatywny bibliotekarz – kreatywna biblioteka – kreatywny czytelnik”. Program poświęcono edukacji medialnej i narzędziom internetowym.
2015 r. — Rozpoczęła się systematyczna współpraca z Uniwersytetem Trzeciego Wieku. Z czasem rozwinęła się ona w cykliczne spotkania Klubu Ludzi Ciekawych Wszystkiego.
Rok szkolny 2016/2017 — Powstanie i rozwój sieci współpracy nauczycieli bibliotekarzy powiatu lipskiego. Zorganizowano cztery spotkania.
Rok szkolny 2017/2018 — Biblioteka przystąpiła do systemu ACADEMICA. Czytelnicy uzyskali dostęp do zdigitalizowanych publikacji Biblioteki Narodowej.
Marzec 2020 r. — Ograniczenia pandemiczne wymusiły przeniesienie znacznej części działalności do internetu. Placówka rozpoczęła intensywniejsze udostępnianie materiałów elektronicznych i kontakt z czytelnikami online.
Rok szkolny 2020/2021 — Zamiast tradycyjnych ekspozycji przygotowywano wystawy internetowe oraz graficzne materiały o historii Lipska i miejscowości powiatu, oparte na dawnych gazetach i zbiorach cyfrowych.
2021 r. — Opracowano 410 zestawień netograficznych i przekazano czytelnikom około 4500 publikacji elektronicznych. Usługi informacyjne stały się jednym z najważniejszych sposobów wspierania nauki zdalnej.
Wiosna 2022 r. — w ramach projektu Mazowieckich Klubów Integracyjnych biblioteka zapewniała dzieciom uchodźców z Ukrainy miejsce do nauki, dostęp do komputerów i pomoc w odrabianiu prac domowych.
2023 r. — Filia została objęta projektem „E-biblioteki – informatyzacja bibliotek pedagogicznych na Mazowszu”. Modernizacja przyniosła m.in. nowe rozwiązania internetowe i odświeżoną stronę placówki.
2023 r. — Po pandemicznej przerwie wznowiono stacjonarne spotkania Klubu Globtrotera. Powróciły regularne prezentacje podróżnicze dla mieszkańców regionu.
Czerwiec 2024 r. — W bibliotece zamieszkała żółwica Kazimiera, która wraz z rybkami i patyczakami została włączona do działań przyrodniczych i wyciszających. Kontakt ze zwierzętami ułatwiał pracę z dziećmi, pobudzał ich ciekawość i sprzyjał rozmowom o odpowiedzialnej opiece nad żywymi organizmami.
11 października 2024 r. — Noc Bibliotek połączyła wernisaż „Przestrzenie bez granic” z literaturą, kodowaniem, kolekcjonerstwem, zajęciami dla dzieci i strefą kontaktu ze zwierzętami.
Rok szkolny 2024/2025 — Biblioteka rozpoczęła publikowanie na Facebooku i swojej stronie internetowej bardzo popularnego wśród naszych czytelników i mieszkańców powiatu cyklu publikacji „Regionalne ciekawostki”, w którym udostępniano archiwalne informacje o ziemi lipskiej. Posty o treściach regionalnych osiągają kilkunastotysięczne liczby odsłon.
2025 r. — „Galeria między półkami” obchodziła 25-lecie działalności. Jubileusz stał się okazją do przypomnienia artystów, fotografików, kolekcjonerów i autorów prezentowanych od 2000 roku.
Październik 2025 r. — Rozpoczęto rozbudowany cykl praktycznych szkoleń z wykorzystywania sztucznej inteligencji w edukacji. W warsztatach, wspieranych promocyjnie przez Starostwo Powiatowe, uczestniczyło blisko 200 nauczycieli.
Maj 2026 r. — Biblioteka przyjęła na praktyki uczniowskie Ayana Kenzhebeka, Moldyara Meirbekova i Assylbeka Sharipova z Ałmaty w Kazachstanie, uczących się w ZSOiT w Lipsku. Praktykanci wykonywali zadania biblioteczne, informatyczne, promocyjne i edukacyjne.
26 maja 2026 r. — Biblioteka wspólnie ze Starostwem Powiatowym w Lipsku oraz MSCDN Wydział w Radomiu współorganizowała konferencję metodyczną dla nauczycieli „Walory kulturowe i przyrodnicze regionu. Potencjał edukacyjny Powiśla”. Zbigniew Trysiński zaprezentował w czasie konferencji przykłady wykorzystania narzędzi AI w edukacji regionalnej.
30 czerwca 2026 r. — Stan księgozbioru biblioteki wynosił 28 890 woluminów według zestawienia prowadzonego przed rozliczeniem ubytków. Liczba ta pokazuje skalę rozwoju od początkowych 208 książek.
10 lipca 2026 r. — Profil biblioteki na Facebooku osiągnął 1000 obserwujących. Media społecznościowe stały się jednym z podstawowych kanałów informowania o wydarzeniach, wystawach i materiałach edukacyjnych.