Biblioteka Pedagogiczna w Lipsku – lokalne centrum wiedzy o sztucznej inteligencji.

Jeszcze niedawno sztuczna inteligencja wydawała się tematem z pogranicza fantastyki naukowej. Dziś coraz częściej pojawia się w pokoju nauczycielskim, na ekranie telefonu seniora i… w codziennej pracy biblioteki. Technologia, która jeszcze kilka lat temu budziła głównie ciekawość, stała się realnym narzędziem wykorzystywanym w pracy i życiu prywatnym.

W Bibliotece Pedagogicznej w Radomiu Filii w Lipsku uznaliśmy, że nie chcemy być jedynie obserwatorami tych zmian. Postanowiliśmy włączyć się w nie aktywnie i pokazać, jak korzystać z AI mądrze, odpowiedzialnie i bezpiecznie. Pierwszym adresatem naszych działań byli nauczyciele. Szybko zauważyliśmy, jak wiele pytań budzą chatboty, generowanie materiałów czy tworzenie tzw. promptów. Odpowiedzią stał się cykl szkoleń i warsztatów poświęconych praktycznemu wykorzystaniu sztucznej inteligencji w edukacji.

Inauguracyjne zajęcia odbyły się na początku 2025 roku. W marcu zorganizowaliśmy spotkania wprowadzające do pracy z narzędziami AI, a w kolejnych miesiącach zajęcia praktyczne rozwijające umiejętność tworzenia scenariuszy lekcji i materiałów dydaktycznych.

Od początku zależało nam na działaniu, a nie wyłącznie na teorii. Podczas zajęć powstawały scenariusze lekcji, karty pracy, prezentacje multimedialne oraz quizy. Pokazywaliśmy, jak w kilka minut wygenerować pomysł na zajęcia, jak dostosować materiały do uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi oraz jak skrócić czas przygotowania treści.

W przedsięwzięcie włączyło się Starostwo Powiatowe w Lipsku, które zachęcało szkoły do udziału w szkoleniach i wspierało nas w promocji organizowanych wydarzeń. Dzięki tej współpracy w zajęciach uczestniczyli nauczyciele ze szkół podstawowych, ponadpodstawowych oraz placówek wychowawczych z terenu Powiatu Lipskiego. Łącznie w naszych działaniach wzięło udział niemal 200 nauczycieli. Pokazuje to, jak duże jest zapotrzebowanie na rozwój kompetencji cyfrowych w lokalnym środowisku edukacyjnym.

Pracowaliśmy z różnymi bezpłatnymi narzędziami AI. Uczyliśmy się formułowania precyzyjnych poleceń, dopracowywania wygenerowanych treści oraz krytycznej oceny ich jakości. Podkreślaliśmy jedną zasadę: sztuczna inteligencja ma wspierać nauczyciela, a nie go zastępować. To narzędzie, które pomaga – ale to człowiek decyduje, jak wykorzystać przygotowane przez nie prezentacje, scenariusze i karty pracy.

Równolegle powstawały materiały wspierające dalszą pracę uczestników. Opracowaliśmy zestawy przykładowych promptów, instrukcje krok po kroku, prezentacje oraz konspekty zajęć. Nauczyciele otrzymywali gotowe zestawy wskazówek i materiałów pomocniczych, do których mogli wracać po zakończeniu szkolenia.

Ważnym obszarem naszych działań byli także seniorzy. Od początku 2026 roku zaczęliśmy organizować cyklicznie spotkania ze słuchaczami Uniwersytetu Trzeciego Wieku w Lipsku. Były to zajęcia wprowadzające do korzystania z chatbotów oraz rozmowy o bezpieczeństwie w sieci. Uczestnicy poznawali podstawy działania sztucznej inteligencji, ćwiczyli zadawanie pytań, weryfikowanie informacji oraz rozpoznawanie zagrożeń. Dla wielu było to pierwsze zetknięcie z tego typu narzędziami, ale szybko okazało się, że ciekawość i otwartość nie mają wieku.

Działania te miały dla nas szczególne znaczenie. Z jednej strony wspieraliśmy nauczycieli w rozwijaniu kompetencji cyfrowych i podnoszeniu jakości pracy dydaktycznej. Z drugiej – pomagaliśmy seniorom lepiej odnaleźć się w świecie nowych technologii i ograniczać ryzyko wykluczenia cyfrowego.

Dla lokalnej społeczności oznacza to realne wsparcie: nowe umiejętności, większą pewność w korzystaniu z narzędzi AI oraz inspiracje do pracy. Dla nas to ważny krok w kierunku nowoczesnej instytucji, która reaguje na zmieniające się potrzeby odbiorców i odważnie podejmuje nowe wyzwania. Pokazaliśmy, że biblioteka to nie tylko miejsce gromadzenia zbiorów, ale także przestrzeń rozwoju i uczenia się przez całe życie.

Sztuczna inteligencja nie jest już odległą wizją przyszłości. Jest częścią naszej codzienności – w szkole, w domu, w pracy. Dlatego nie chcieliśmy stać z boku. Uczymy się razem z nauczycielami i seniorami, testujemy, pytamy, sprawdzamy. Wierzymy, że świadome korzystanie z AI staje się jedną z kluczowych kompetencji XXI wieku – a biblioteka może być miejscem, w którym ta przyszłość zaczyna nabierać realnych kształtów.

obraz wygenerowany przez Nano Banana